IL.

e. technisch papier : lichtdruk- en calqueerpapier;
voorts vilt- en asphaltpapter.
De Nederlandsche papierindustrie is in hoofdzaak op afzet in het
binnenland aangewezen; enkele papiersoorten worden echter ook voor
export veel gevraagd, met name het met de hand geschepte ‚„Oud-Hollandsch
 schrijfpapier’’, dat om zijne uitstekende qualiteit in het
buitenland, vooral in Duitschland, Groot-Britannië, Frankrijk, Oostenrijk
 en de Vereenigde Staten van Amerika, zeer gezocht is. Ook het z.g.
India-opaquepapier, bestemd voor duurzaam werk als b.v. bijbels, encyclopaedieën,
 enz., wordt veel naar het buitenland uitgevoerd. Goedkoop
schrijf- en drukpapier wordt hier veel ingevoerd, vroeger meest uit België.
‘hans veel uit Duitschland en de Scandinavische landen.
Vroeger werd ook stroopapier om zijne goedkoopte veel gevraagd, doch
in latere jaren is het door andere soorten pakpapier nagenoeg verdrongen.
 Op kleine schaal wordt het alleen nog voor export gefabriceerd te
Sappemeeren te Tiel.
In 1909 bedroeg de uitvoer van papier van alle soorten 14.677.000 Ke.
Deze hoeveelheid vertegenwoordigde, volgens de cijfers der Nederlandsche
 Statistiek van den in-, uit- en doorvoer, eene waarde van ruim
f 8.806.000, doch naar de berekening van particulieren, bij dezen handel
etrokken, slechts eene waarde van f 8.000.000.
De invoer vertegenwoordigde eene aangegeven waarde van f 4.718.724;
hoofdzakelijk namen daaraan deel Duitschland (f 2.880.531), België
JJ 842.868), Groot-Britannië (f 469.069) en Noorwegen (f 186.933).

9, StroGcarton,

Naast de papierindustrie is sedert 1869, onder den invloed van verschillende
 omstandighedef van geografisch-economischen aard, in de
Groninger Veenkoloniën een tak van nijverheid opgekomen, die daarmede
zeer nauw verwant is. Daar toch is men zich, nadat scheepvaart en
scheepsbouw waren gaan kwijnen (zie ook onder „Scheepsbouw ”’ in
hoofdstuk II: Ertsen en Metalen), partij trekkende van de aanzienlijke
 hoeveelheid stroo, welke de landbouwstreken in deze provincie
opleveren en van de uitstekend bruikbare waterwegen, met groot succes
gaan toeleggen op de vervaardiging van stroocarton.
Naast de aardappelmeelfabricage is deze industrie daar eene belangrijke
)ron van welvaart geworden voor alle klassen der bevolking.
Deze industrie vertoont in technisch opzicht veel overeenkomst met
de papiernijverheid. Nadat eerst het stroo fijn gesneden is, wordt het naar
de kokerij vervoerd, waar het, met kalkwater ‘vermengd, in reusachtige
bolvormige ketels wordt gestampt om te worden gekookt. Daarna wordt
de pap in „kollergangen’’ en „hollanders’’ gemalen en vervolgens wordt
daaraan op eene lanszeefmachine het water onttrokken. waarna zij, na