"1e

volgenden afdruk is het dan voldoende den drukvorm opnieuw van drukinkt
 te voorzien en tegen een vel papier of eene andere stof aan te
drukken.
Het zuiver fotografische procédé bestaat hierin, dat eene laag van
stoffen, die gevoelig zijn voor licht, op papier, glas, hout, leder, blik of
zijde aangebracht, door inwerking van het licht plaatselijke veranderingen
ondergaat. Daardoor ontstaat een lichtbeeld, dat door verschillende chemische
 processen tot een duurzaam beeld gemaakt wordt.
Bij de grafische bedrijven, die hier worden beschreven, heeft de fotografie
 vooral belang als middel om een drukvorm te verkrijgen. De oude
en eenvoudige drukmethode blijft in haar wezen nog altijd het meest
geschikte en meest gebruikte middel voor eene massale reproductie.
De verschillende wijzen van drukken laten zich tot drie hoofdgroepen
 terugbrengen, namelijk boekdruk, steendruk en plaatdruk. Het
kenmerkend onderscheid tusschen deze groepen ligt minder in het
materiaal, dat gebruikt wordt, dan wel in den aard en de gesteldheid
van den eigenlijken drukvorm. Al naar gelang het beeld van. den drukvorm
 verheven, vlak of diep ligt, spreekt men van boekdruk, van steendruk
 of van plaatdruk.
De boekdruk ol typografie omvat het maken van afdrukken op de
boekdrukpers hetzij van lettervormen, hetzij van op andere wijze verkregen
verheven vormen of clichés, waaronder verstaan worden op letterhoogte
gebrachte houten of metalen blokken, waarop de teekening, evenals de
letter op de staaf, verheven staat (houtsneden, zinketsingen, stereotypen,
salvano’s, autotypieën, chemigrafieën, enz.).
De steendruk (en hiermede nauw verwant de zink-, aluminium-, ofseten
 lichtdruk), omvat het maken van afdrukken (op eene pers van ander
type) van vlakke steenen of van vlakke metalen platen, waarbij geen
verheven of relief beeld vereischt wordt, doch de teekening op de vlakke,
min of meer poreuze steen of plaat, met een vettigen (zoogenaamd lithografischen)
 inkt wordt aangebracht. Na eene chemische bewerking zijn
de steenen of platen voor den druk geschikt. Met water bevochtigd
absorbeeren de blanke (onbeteekende) deelen van den drukvorm deze
vloeistof; de vettige inkt, die er op wordt gebracht, wordt door de natte
plaatsen afgestooten en alleen de vette lijnen der teekening nemen den
gelijksoortigen inkt wel aan, en geven dezen aan het daarop gedrukte
papierblad af. Bij offsetdruk neemt een weelsel van caoutchouc den afdruk
van de metalen plaat over; bij lichtdruk is de drukplaat zelf van glas.
Bij de derde methode, den plaatdruk, wordt de afbeelding in de plaat
gegraveerd, geëtst of met zuren ingebeten. Hierbij wordt uitsluitend van
koperen of stalen platen gebruik gemaakt.
Deze drie methoden van drukken worden thans achtereenvolgens
behandeld, waarbij aan het slot van de beschrijving van den boekdruk
ook de illustratie en met haar de fotografie worden besproken.