smelpers, die echter van andere constructie zijn dan de boekdrukhand-2
 -snelpers.
Worden de afdrukken op de snelpers vervaardigd, dan is het noodzakelijk,
 dat van den oorspronkelijken steen een afdruk wordt gemaakt,
lie op den snelperssteen wordt overgebracht.
Het eigenaardige van de lithografie is, dat zij niet alleen in staat
stelt, zwarte platen te vervaardigen, maar ook toelaat met kleuren te
werken. Het is juist deze kleurendruk, chromolithografie genaamd, waarvan
 op uitgebreide schaal partij getrokken wordt; behalve voor de boek-Ülustratie
 wordt vooral daarvan gebruik gemaakt voor Kerstmis- en
Nieuwjaarskaarten, reclamebiljetbten en -plaatjes, etiquetten, affiches,
renten en prentenboeken, plakplaatjes, brievenhoofden, enz.
Deze grafische kunst heeft in onzen tijd een trap van voortreffelijkheid
bereikt, waaraan men tot vóór 30 jaren niet gedacht zou hebben. Verschillende
 factoren en omstandigheden hebben meegewerkt tot deze snelle
mmtwikkeling der chromolithografie, waarvan de techniek: in staat stelt
)lieverfsehilderijen en aquarellen in teekening en kleureneffecten weer te
geven en in elk gewenscht aantal te vermenigvuldigen,
Daar de lithografische steenen schaarsch en kostbaar zijn, heeft men
ang gezocht naar een bruikbaar surrogaat. Vele proeven zijn in den loop
des tijds genomen. Eerst in het laatst van de vorige eeuw is het gelukt de
steenen te vervangen door platen van zink of van aluminiym. En ofschoon
n het algemeen de voorkeur nog wordt gegeven aan steenen, de beide
metalen hebben het mogelijk gemaakt ook op bepaald daartoe geconstrueerde
 rotatiepersen de steendrukmethode uit te voeren, hetgeen een
zrooten vooruitgang op dit gebied beteekende.
De eerste steendrukrotatiepers of, beter gezegd, zink- of aluminiumcotatiepers,
 werd in het begin van 1900 in de Vereenigde Staten van
Amerika gebouwd. Sedert enkele jaren is echter in Groot-Britannië een
nieuw systeem rotatiepers gebouwd, de zoogenaamde ofset-pers, die van
groote beteekenis is geworden voor de steendrukkerijen en op het gebied
van de druktechniek een belangrijken vooruitgang vormt.
Bij de offset-persen wordt de afdruk van de zink- of aluminiumplaat
Jvergebracht op een caoutchoucdoek, hetwelk op een cylinder gespannen is,
en vandaar op heb papier overgedragen. Op deze wijze worden 1800 á
2000 afdrukken per uur verkregen, welke met de zuiverste lithografische
afdrukken wedijveren, terwijl men heft papier droog drukt en van de
geaardheid van het papier vrijwel onafhankelijk is; zelfs op papier met
de meest grof-korrelige oppervlakte en op papier met ingestempelde figucen
 evenzeer als op linnen, enz. worden langs dezen weg lithografiën
afgedrukt, zonder dat van afbreking der fijne lijnen sprake is. De ofsetof
 canutchouedruk schijnt bestemd te zijn om, wanneer nog eenige moeilijkheden
 kunnen worden overwonnen, eene volledige omwenteling in den
steendruk teweeg te brengen.