347

schaal geteeld. Hare zaden, die veel aetherische olie bevatten, worden in
le geneeskunde gebruikt, bovendien voor de bereiding van likeuren, reukwerken,
 enz.
Anijs, eene éénjarige plant uit het Oosten, gedijt hier niet goed. Op
kleine schaal verbouwd, levert zij de bekende zaadjes, waaruit men likeuren
 (anmisette) en anijsolie bereidt en die in apotheek en banketbakkerij
toepassing vinden.
Andere planten dan de enkele hier vermelde specerijgewassen (mosterdzaad
 werd reeds bij de bespreking der Oliën e n Vetten op blz. 465
vermeld) worden hier te lande speciaal met het doel daaruit aetherische
oliën te bereiden, niet geteeld.
Wel is dit het geval in andere landen van Europa. Zoo worden b.v.
n Bulgarije, in Duitschland — vooral in de omgeving van Leipzig, waar
sene der grootste fabrieken der wereld op het gebied der aetherische oliën
gevestigd is — en in het zuiden van Frankrijk op zeer uitgebreide schaal
rozen geteeld voor de bereiding van rozenolie; voor de fabricage van
L Kg. van deze kostbare clie heeft men 5000 tot 6000 Kg. rozenbladen
noodig.
Voorts levert vooral Ttalië belangrijke grondstoffen voor de industrie
ler aetherische oliën in den vorm van sinaasappelen, citroenen, pomeranzen
 en bergamotten.
Het grootste deel der plantaardige grondstoffen voor de bereiding van
„etherische oliën wordt echter geleverd door de tropische en subtropische
landen. Ook Nederlandsch-Indië neemt daarin een belangrijk aandeel.
Zoo produceeren Ceylon en Java b.v. het belangrijke citronelgras; China
Japan, Formosa en Nederlandsch-Indië het kamferhout, waaruit (met
kamferolie als bijproduct) de kamfer wordt gedistilleerd, die niet alleen
in de geneeskunde wordt gebruikt, maar van bijzondere beteekenis is geworden
 voor de vervaardiging van celluloid (zie in dit hoofdstuk het
Jaarop betrekking hebbend artikel); Oost- en West-Indië het sandelheut ;
Java, Sumatra, Borneo, Celebes en de Molukken de kaneel, Sumatra de
peper en de muskaatnoten, Sumatra en de Molukken kruidnagelen;
Perzië, Arabië, Britsch-Indië, Tunis, Algerië en Marokko rozen.
Terpentijnolie wordt, zooals hiervoren op blz. 532 reeds is vermeld,
zewonnen uit den bast van naaldhout, en wel vooral in de Vereenigde
Staten van Amerika, Frankrijk en Oostenrijk.
Verreweg de meeste aetherische oliën worden in de landen, welke de
planten voortbrengen, waaruit zij kunnen worden gewonnen, bereid ;
althans ondergaan zij daar eene voorloopige bereiding om dan in groote
chemische fabrieken, die zich. uitsluitend op dit terrein bewegen, verder
ie worden gezuiverd en voor den handel en het industrieel gebruik geschikt
 te worden gemaakt.
Zeer vele aetherische oliën kunnen trouwens niet anders gewonnen
vorden dan ter plaatse zelf, waar de plant groeit. Dit is 0. a. het geval