517

De invoer vindt voornamelijk plaats uit België (2.111.367 Kg. in 1910)
over Ossendrecht en Sas van Gent, terwijl de uitvoer eveneens hoofdzakelijk
 naar België geschiedt (1.870.865 Kg.) en voorts naar Duitschland
(585.235 Kg.) en Rusland (206.872 Kg.).

5. Gedistilleerd en Gist.

Onder gedistilleerd verstaat men meer of minder zuiveren alcohol,
welke door gisting en distillatie verkregen wordt.
De productie van gedistilleerd is onafscheidelijk verbonden aan het
in gisting brengen van eene suikerhoudende vloeistof; bij de gisting
wordt de suiker omgezet in koolzuur en alcohol, welke laatste door
listillatie wordt afgescheiden. De benoodigde suikerhoudende vloei
stof kan verkregen worden òf door opzettelijke omzetting van zetmeel in
suiker, b.v. door de inwerking van gerstemout (diastase), òf door suikerhoudende
 vloeistoffen, welke bij andere processen als afval. of bijproduct
ontstaan, te bezigen.
In het eerste geval zijn gewoonlijk rogge, gerst en mais de grondstoffen,
 of wel aardappelen, in het tweede geval levert de stroop der
suikerfabrieken (melasse) de gewenschte grondstof.
Ook wordt gedistilleerd bereid uit reeds alcohol bevattende vloeistoffen,
als wijn, gegiste vruchtensappen en afval der wijnbereiding.
In Duitschland spelen bij de fabricage van gedistilleerd de aardappelen
 eene groote rol. In ons land zijn het bijna uitsluitend graan en
melasse, waaruit dit product wordt gemaakt.
Heb vervaardigen van gedistilleerd uit aardappelen werd vroeger ook hier
be lande beproefd. In het midden der 19° eeuw bestonden er nog
onderscheidene zoogenaamde landbouwbranderijen in de Groninger Veenkoloniën,
 waarvoor aardappelen de grondstof leverden; dit bedrijf ging
gepaard met het vetmesten van vee; in 1849 werd vermeld; dat er + 750
stuks vee op de fabrieksstallen gevonden werden. Deze tak van nijverheid
is later echter geheel verdwenen, hetgeen hiervoren op blz. 586 reeds
aader werd besproken.
In Nederland is de industrie, die zich ten doel stelt het vervaardigen
ran gedistilleerd, of het verwerken daarvan, te onderscheiden in:
a. de vervaardiging van moutwijn, welke hoofdzakelijk wordt uitgeoefend
 in de graanbranderijen te Schiedam;
b. de vervaardiging van gezuiverden spiritus, welke in hoofdzaak bereid
wordt uit graan of uit melasse (fabrieken 0.3. te Delft.
Bergen-op-Zoom, Sappemeer en Zevenbergen);
het verwerken, van moutwijn alleen òf moutwijn en spiritus in de
distilleerderijen, hetzij ten behoeve van de binnenlandsche, hetzij
voor de buitenlandsche markt:
d. het bereiden van likenren