306
Hier te lande zijn vooral twee omstandigheden gunstig geweest voor
eene krachtige en veelzijdige ontwikkeling der conserven-industrie; in de
eerste plaats het hooge peil, waarop landbouw, tuinbouw, veeteelt en
zuivelbereiding hier in de laatste 25 jaren gebracht zijn, waardoor aan
de industrie de gelegenheid nooit ontbroken heeft om zich grondstoffen
van de beste qualiteit te verschaffen; en dan bet bezit van een uitgestrekt
koloniaal gebied, gepaard gaande met een druk scheepvaartverkeer, welke
’eide factoren een ruim afzetgebied aan haar producten verzekerden.
Dit alles heeft er dan ook toe geleid, dat de Nederlandsche conservennijverheid
zich in verschillende richtingen heeft ontplooid en zich er
steeds op toegelegd heeft om in groote verscheidenheid van behoeften
te voorzien. Dab daarbij heb conserveeren van al of nief samengeperste
levensmiddelen in. hermetisch gesloten blikken, bussen, glazen, flesschen,
potten, enz. de hoofdrol speelt, ligb in den aard der zaak. Trouwens,
nieuwe vindingen, hetzij met betrekking tot de eigenlijke verduurzaming,
hetzij in verband met de bereiding, het vernietigen van bacteriën, enz.
(pasteuriseeren, steriliseren, enz.) vonden hier in ruime mate toepassing.
Op moderne wijze ingericht, hebben de Nederlandsche conserven-‘abrieken
zich dan ook een goeden naam weten te verwerven.
De industrie splitst zich in vier hoofdtakken: de bereiding van
geconserveerde vleeschwaren; de fabricage van verduurzaamde melk; de
verduurzaming van inheemsche groenten en de bereiding van verduurzaamde
soepen, vleezen, visch, sausen, tafelzuur, puddingen, enz. Al
deze bedrijven zijn door verschillende grootere en kleinere fabrieken vertegenwoordigd,
waaronder zeer uitgebreide ondernemingen, die met het
beste, wat het buitenland op dit gebied bezit, de vergelijking ten volle
<unnen doorstaan.
Geconserveerde
vleeschwaran.
De industrie, welke zich bezig houds met de productie van geconserreerde
vleeschwaren, omvat de toebereiding van verduurzaamde vleeschwaren
in den uitgebreidsten zin, dus ook die van gezouten en gerookte
vleeschwaren, vleescheztracten, wildpasteien, enz. De afzet dezer artikelen,
ook naar het buitenland, is steeds toegenomen, ondanks de felle
concurrentie van Amerika en Australië. Behalve in Nederland zelf en
voor scheepsprovisie worden de voortbrengselen dezer nijverheid: o. a. verkocht
in de Nederlandsche Koloniën, België, Duitschland, de Straits-Settlements,
Afrika (Duitsch Oost-Afrika, Goudkust en Zuid-Afrika).
Belangrijke fabrieken op dit gebied worden in alle deelen van het land
gevonden, 0.4. te Almelo, Amsterdam, Arnhem, Bathmen,
Borne, Breda, Deventer (8), Diepenveen, Doetinchem,
Groningen (2), Hoek van Holland, Leeuwarden Leiden.
Maastricht, Olst (2), Rotterdam 3), Utrecht, Voorst,
Vorden, Wijhe, Wilp en Zutfen. Deze ondernemingen hebben
te zamen ca. 600 arbeiders